Aparat stereoskopowy „Sputnik” (ZSRR, GOMZ / ŁOMO, lata 1955–1973)
Co to jest: Legendarny radziecki aparat stereoskopowy średniego formatu, będący najpopularniejszym tego typu urządzeniem produkowanym w ZSRR. Powstał na bazie dwuobiektywowej lustrzanki „Lubitel-2” i był wyposażony w trzy obiektywy – dwa do wykonywania zdjęć i jeden do kadrowania. Aparat ten pozwalał na tworzenie trójwymiarowych fotografii, które oglądane przez specjalny stereoskop dawały iluzję głębi.
Gdzie i kiedy powstał: Opracowany w 1955 roku w Leningradzie (obecnie Petersburg) przez Leningradzkie Zjednoczenie Optyczno-Mechaniczne (GOMZ, później ŁOMO). Produkcja trwała do 1973 roku, a pierwsza partia trafiła na rynek w 1956 roku. Łącznie wyprodukowano około 84 000–86 000 egzemplarzy, co czyni go najmasowiej produkowanym aparatem stereoskopowym w ZSRR.
Do czego służy: Pierwotnie był to aparat dla ambitnych amatorów i pasjonatów fotografii przestrzennej, umożliwiający tworzenie unikalnych stereopar. Dziś jest to cenny obiekt kolekcjonerski, fascynujący rekwizyt do sesji zdjęciowych w stylu retro oraz sprawne narzędzie dla pasjonatów fotografii analogowej, którzy chcą odkryć magię obrazu 3D.
Cechy szczególne:
-
Potrójny układ obiektywów: Aparat posiada trzy obiektywy. Dwa dolne, nieruchome obiektywy T-22 4,5/75 mm służą do wykonywania zdjęć. Trzeci, umieszczony nad nimi, to obiektyw celowniczy (jaśniejszy, o jasności f/2.8), który służy do kadrowania i ustawiania ostrości. Wszystkie trzy obiektywy są ze sobą mechanicznie sprzężone i obracają się jednocześnie, co zapewnia precyzyjne ustawienie ostrości dla obu zdjęć jednocześnie.
-
Baza stereoskopowa: Odległość między środkami obiektywów zdjęciowych wynosi 64 mm, co odpowiada średniej odległości między oczami człowieka i zapewnia optymalne postrzeganie głębi dla obiektów znajdujących się w odległości 3–10 metrów.
-
Format i nośnik: Aparat wykorzystuje standardową kliszę średnioformatową typu 120. Wykonuje dwa zdjęcia jednocześnie, tworząc stereoparę o rozmiarze klatki 6×6 cm. Na jednej rolce filmu można było wykonać sześć stereopar (lub dwanaście pojedynczych zdjęć).
-
Mechanika i migawka: Aparat posiada centralną migawkę międzyobiektywową o czasach: B, 1/10, 1/25, 1/50 i 1/100 sekundy (w nowszych modelach: 1/15, 1/30, 1/60, 1/125 s). Naciąg migawki odbywa się za pomocą oddzielnej dźwigni.
-
Konstrukcja i design: Korpus wykonany jest z bakelitu, podobnie jak w przypadku „Lubitela”. Aparat waży około 800–809 g, a jego wymiary to approximately 154 × 96 × 103 mm. W zestawie z aparatem znajdował się stereoskop, ramka do stykowego kopiowania zdjęć oraz nasadki na obiektywy.
Więcej informacji o stanie tego aparatu, jego wyposażeniu oraz możliwości zakupu znajdziesz na stronie pozostalosci.pl.